Kuru mülkiyet, bir taşınmazın veya malın mülkiyet hakkının sadece çıplak mülkiyetini elinde bulundurmayı ifade eder. Yani kişi, malın sahibi konumundadır ancak o malı kullanma veya ondan yararlanma hakkına sahip değildir. Bu haklar “intifa hakkı” adı verilen başka bir kişiye ait olabilir. Dolayısıyla kuru mülkiyet, mülkiyet hakkının üç temel unsurundan biri olan “yararlanma” ve “tasarruf” yetkilerinden sadece tasarruf kısmını kapsar.
Bir örnekle açıklamak gerekirse, bir kişi kendisine ait bir evi oğluna kuru mülkiyet olarak devredip, intifa hakkını üzerinde tutabilir. Bu durumda oğul, evin yasal sahibi olur, fakat evi kullanma veya kiraya verme hakkı babasında kalır. Baba vefat ettiğinde intifa hakkı sona erer ve oğul artık taşınmaz üzerinde tam mülkiyet hakkına sahip olur. Bu düzenleme, özellikle miras planlamasında veya emeklilik döneminde gelir güvencesi sağlamak isteyen kişiler tarafından tercih edilir.
Kuru mülkiyet genellikle tapu kayıtlarında açıkça belirtilir. Tapuda “intifa hakkı filanca kişide kalmak üzere kuru mülkiyet filanca kişiye devredilmiştir” şeklinde bir ifade yer alır. Bu durumda kuru mülkiyet sahibi taşınmazın satışını gerçekleştirebilir, ancak alıcı, intifa hakkı devam ettiği sürece maldan yararlanamaz. Bu durum, taşınmazın piyasa değerini de etkiler çünkü kullanım hakkı başkasında olduğu için malın ekonomik değeri tam mülkiyete göre daha düşüktür.
Kuru mülkiyetin önemi, mülkiyetin farklı kişiler arasında bölünebilmesine olanak tanımasından gelir. Böylece mal sahibinin hem kendisi hem de mirasçıları açısından farklı çıkar dengeleri kurulabilir. Ayrıca veraset ve intikal vergisi açısından da bazı avantajlar sağlayabilir, çünkü kuru mülkiyetin değeri tam mülkiyete göre daha düşük hesaplanır.
Sonuç olarak kuru mülkiyet, mülkiyet hakkının sınırlı bir biçimidir; malın sahibi olmayı sürdürürsünüz, ancak onu kullanma veya ondan gelir elde etme yetkiniz yoktur. İntifa hakkı sona erdiğinde ise kuru mülkiyet tam mülkiyete dönüşür ve kişi mal üzerindeki tüm hakları yeniden kazanır. Bu yönüyle kuru mülkiyet, hem hukuki hem de mali planlamada esneklik sağlayan bir kavramdır.