Pafta, kelime anlamı olarak büyük bir haritanın belirli ölçülerle bölünmüş parçasını ifade eder. Gayrimenkul ve tapu terminolojisinde ise pafta; kadastro haritalarının, belirli bir alanı gösterecek şekilde parçalara ayrılmış resmi harita dilimi anlamına gelir.
Pafta, gayrimenkul dünyasında ada ve parsel bilgilerinin yer aldığı en temel harita birimlerinden biridir. Bir bölgedeki tüm arsalar, tarlalar ve taşınmazlar; önce pafta, sonra ada, ardından parsel numarasıyla tanımlanır. Bu sistem sayesinde bir taşınmazın konumu, sınırları ve komşu parselleri net ve resmi biçimde belirlenebilir.
Paftalar, kadastro çalışmaları sırasında hazırlanır ve her paftanın kendine ait bir numarası vardır. Bu numara; tapu kayıtlarında, imar planlarında ve resmi belgelerde taşınmazın adresi gibi kullanılır. Örneğin bir arsanın tapu bilgileri incelenirken “pafta–ada–parsel” sıralamasıyla detaylara ulaşılır. Pafta üzerinde; yol, dere, yapı sınırları, parsel ölçüleri ve parsel şekilleri gibi teknik bilgiler grafik olarak gösterilir. Bu nedenle pafta, sadece yazılı değil görsel ve teknik bir referans kaynağıdır.
İmar uygulamalarında, parselasyon işlemlerinde, kamulaştırmalarda ve sınır uyuşmazlıklarında pafta bilgisi kritik öneme sahiptir. Bir taşınmazın nerede başladığı ve nerede bittiği, pafta üzerindeki çizimler sayesinde kesinlik kazanır. Türkiye’de tüm pafta bilgileri ve kadastro haritaları, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü tarafından tutulur ve güncellenir.
Özetle, pafta; bir bölgedeki taşınmazların harita üzerinde düzenli ve ölçekli şekilde gösterildiği resmi kadastro haritası parçasıdır. Ada ve parsellerin temel referans noktasıdır ve bir mülkün konumunu, sınırlarını ve çevresini doğru şekilde anlamanın anahtarıdır. Tapu işlemleri, imar durumu sorgulamaları ve gayrimenkul yatırımlarında pafta bilgisi, mülkün teknik ve hukuki kimliğini anlamak için vazgeçilmezdir.